Van'da kiralar el yakıyor
Van'da son dönemde artan kiralar, esnafları altından kalkılamaz ekonomik çıkmaza sürüklüyor.
Ülke genelinde yaşanan ekonomik daralma, Van’da küçük ve orta ölçekli işletmeleri daha da zor durumda bırakırken, esnaflar artan maliyetler karşısında ayakta kalma mücadelesi veriyor. Özellikle işlek caddelerdeki kira bedellerinin 100 bin lirayı aşması, birçok işletme sahibinin belini bükmüş durumda.
KİRALAR EL YAKIYOR
Van’ın yoğun ticaret noktalarında faaliyet gösteren esnaflar, kira fiyatlarının son birkaç yıl içinde katlanarak arttığını belirtiyor. Kent merkezinde bulunan ana arterlerde dükkan kiralarının 100 bin liradan başladığını ifade eden esnaflar, bu rakamların birçok işletme için sürdürülebilir olmadığını dile getiriyor. Ara sokaklarda dahi kiraların 70 bin liraya dayanması, alternatif arayışları zorluyor.
Birçok esnaf, kira artışlarının kazançlarının çok üzerinde olduğunu vurgulayarak, “Eskiden kazandığımızla hem kiramızı ödüyor hem de geçimimizi sağlıyorduk. Şimdi ise sadece kirayı karşılamak bile büyük bir yük haline geldi” sözleriyle yaşadıkları sıkıntıyı özetliyor.
GELİR GİDERİ KARŞILAMIYOR
Artan maliyetler yalnızca kira ile sınırlı değil. Elektrik, su, personel giderleri ve ürün maliyetlerindeki yükseliş de esnafın yükünü ağırlaştırıyor. Ancak işletme sahiplerine göre en büyük gider kalemini açık ara kira oluşturuyor. Günlük ciro ile aylık giderlerin karşılanamadığını belirten esnaflar, birçok işletmenin zararına çalıştığını söylüyor.
Bazı esnaflar ise iş yerlerini kapatma noktasına geldiklerini ifade ediyor. Özellikle küçük işletmelerin bu yükü taşıyamadığını dile getiren esnaf temsilcileri, “Kazandığımız para masraflarımızı karşılamıyor. Bu şekilde devam ederse birçok kişi kepenk kapatmak zorunda kalacak” diyerek endişelerini dile getiriyor.
ESNAFTAN YETKİLİLERE ÇAĞRI
Zor günler geçiren Vanlı esnaflar, yetkililere çağrıda bulunarak ekonomik sorunlara acil çözüm bulunmasını istiyor. Kira artışlarının denetlenmesi ve esnafa yönelik destek paketlerinin hayata geçirilmesi gerektiğini savunan işletme sahipleri, özellikle küçük esnafın korunması için adım atılmasını talep ediyor.
Esnaflar, kira artışlarına bir üst sınır getirilmesi, vergi yükünün hafifletilmesi ve kredi imkanının esnafa nefes aldıracağını düşünüyor. Ayrıca yerel yönetimlerin de bu süreçte daha aktif rol alması gerektiğini belirtiyorlar.
GELECEK KAYGISI BÜYÜYOR
Ekonomik belirsizliğin devam etmesi, esnafın geleceğe dair umutlarını da zayıflatıyor. Birçok işletme sahibi, mevcut şartlar altında uzun vadeli plan yapamadıklarını ifade ederek, iş hacminin daralması ve müşteri sayısındaki düşüş de tabloyu daha da ağırlaştırıyor.
Van’da ticaret hayatının canlılığını koruyabilmesi için esnafın ayakta kalması gerektiğini vurgulayan vatandaşlar da, yaşanan bu durumun yalnızca esnafı değil, tüm kenti etkilediğine dikkat çekiyor. Uzmanlar ise kira artışlarının kontrol altına alınmaması halinde ekonomik sıkıntıların daha da derinleşebileceği uyarısında bulunuyor.
Vanlı esnafların ortak beklentisi daha dengeli bir ekonomik ortam ve sürdürülebilir ticaret koşulları. Aksi halde kentte birçok işletmenin kapanması kaçınılmaz görünüyor.
